fa تحلیل استوار واریانس بر اساس توزیع جایگشتی میانگین پیراسته آمار کاربردی Applied Statistics كاربردي و توسعه ای Applied <p dir="RTL" style="text-align: justify;">ساختار آزمون تحلیل واریانس به‌گونه‌ای است که در صورت حضور داده‌های دورافتاده در بین مشاهدات، نتایج آزمون می‌تواند به‌اشتباه منجر به رد یا پذیرش فرض صفر شود. در این مقاله، روش استوار توزیع جایگشتی آماره F بر اساس میانگین پیراسته پیشنهادشده است. این روش، به کمک توزیع جایگشتیِ تابعی از میانگین پیراسته، حساسیت نسبت به فرض‌های کلاسیک همچون نرمال بودن داده‌ها و حضور داده‌های دورافتاده را کاهش داده و اعتبار نتایج حاصل را تضمین می‌کند. روش پیشنهادی با روش تحلیل استوار واریانس بر اساس رهیافت جستجوی پیشرو مقایسه می‌شود. روش ارائه‌شده برخلاف روش مبتنی بر جستجوی پیشرو، ما را از فرضیات محدودکننده پارامتری بی‌نیاز و ازنظر محاسباتی زمان کمتری را صرف می‌کند. نتایج بررسی‌های عددی روی خطای نوع اول و توان آزمون، حکایت از عملکرد خوب این روش استوار در مقایسه با روش رقیب دارد.</p> <p style="text-align: justify;">The presence of outliers in data set may affect structure of analysis of variance test so that test results led to wrong acceptance or rejection of null hypothesis. In this paper the method of robust permutation distribution of F statistic based on trimmed mean is proposed. This method by permutation distribution of a function of trimmed mean, reduces the sensitivity to classical assumptions such as normality and presence of outlier and it guarantees the reliability of result. The proposed method is compared with robust analysis of variance based of forward search approach. The proposed method, unlike the forward search-based approach is free of restricted parametric assumptions and computationally spend less time. Numerically assessment results on type I error and power of test, demonstrate good performance of this robust method in comparison with competitor method.</p> تحلیل واریانس, استواری, داده‌های دورافتاده, توزیع جایگشتی, جستجوی پیشرو. Analysis of Variance, Robustness, Outlier, Permutation Distribution, Forward Search. 119 141 http://jss.irstat.ir/browse.php?a_code=A-10-848-1&slc_lang=fa&sid=1 Kourosh Dadkhah کورش دادخواه k.dadkhah@uok.ac.ir 10031947532846005214 10031947532846005214 Yes Department of Statistics, University of Kurdistan, Iran. گروه آمار، دانشگاه کردستان Edris Samadi Tudar ادریس صمدی تودار e.samadi@sci.uok.ac.ir 10031947532846005215 10031947532846005215 No Department of Statistics, University of Kurdistan, Iran. گروه آمار، دانشگاه کردستان