fa آنتروپی مانده تسالیس و اندازه واگرایی آن مبتنی بر تابع چندک قابلیت اعتماد Reliability پژوهشی بنیادی Research <p>آنتروپی نقش اساسی در مباحث قابلیت اعتماد و مطالعات طول عمر سیستم‌ها ایفا می‌کند. در مطالعات اخیر توجه زیادی به استفاده از تابع چندک، خواص و کاربردهای آن به عنوان رویکردی جایگزین در تشخیص مدل‌های آماری و تحلیل داده‌ها شده است. در مقاله حاضر آنتروپی مانده تسالیس مبتنی بر تابع چندک معرفی و به بررسی خواص آن در مدل‌های پیوسته پرداخته می‌شود. با در نظر گرفتن توزیع‌های طول عمر خاص، صورت‌هایی بسته برای آنتروپی مانده تسالیس چندکی بدست آورده و خواص یکنوایی آنها را مورد مطالعه قرار داده و به مشخص‌سازی بر اساس این آنتروپی پرداخته شده ‌است. همچنین اندازه واگرایی تسالیس بر مبنای تابع چندک و شکل چندکی آن برای متغیر مانده عمر بدست آورده می‌شود. در نهایت یک برآوردگر برای آنتروپی مانده تسالیس چندکی معرفی شده و با مطالعه شبیه‌سازی، عملکرد آن ‌مورد بررسی قرار گرفته ‌است.</p> <p style="margin: 0px; text-align: justify;">Entropy plays a fundamental role in reliability and system lifetesting areas. In the recent studies, much attentions have been paid to use quantile functions properties and their applications as an alternate approac in distinguishing statistical models and analysis of data. In the present paper, quantile based residual Tsallis entropy is introduced and its properties in continuous models are investigated. Considering distributions of certain lifetime, explicit versions for quantile based residual Tsallis entropy are obtained and their properties monotonicity are studied and characterization based on this entropy is investigated. Also quantile based Tsallis divergence is introduced and quantile based residual Tsallis divergence is obtained. Finally, an estimator for the quantile based residual Tsallis entropy is introduced and its performance is investigate by study simulation.</p> <p></p> آنتروپی مانده تسالیس, آنتروپی شانون, اندازه واگرایی تسالیس, مانده طول عمر, تابع چندک, ترتیب‌های تصادفی و مشخص‌سازی Residual Tsallis entropy, Shannon entropy, Tsallis divergence, Residual lifetime, Quantile function, Stochastic orders, Characterization. 295 321 http://jss.irstat.ir/browse.php?a_code=A-10-929-1&slc_lang=fa&sid=1 Vahideh Ahrari وحیده احراری v.ahrari84@gmail.com 10031947532846005283 10031947532846005283 No Department Statistics, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran گروه آمار، دانشگاه فردوسی مشهد simindokht baratpour سیمیندخت براتپور baratpour@um.ac.ir 10031947532846005284 10031947532846005284 Yes Department Statistics, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran گروه آمار، دانشگاه فردوسی مشهد Arezo Habibirad آرزو حبیبی راد ahabibi@um.ac.ir 10031947532846005285 10031947532846005285 No Department Statistics, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran گروه آمار، دانشگاه فردوسی مشهد